Wizualizacja rzeźby terenu w programach GIS-owych jest stosunkowo prosta. Wymaga zaznajomienia się ze sposobem przetwarzania plików Numerycznego Modelu Terenu (z ang. DEM). Wizualizację można uzyskać po wykonaniu kilku operacji.

Aby wykonać podstawową wizualizację wystarczy skorzystać z narzędzi dostępnych w QGIS oraz w oparciu o dodatkowe wtyczki. Sposobów jest kilka:

  •  nadanie kolorystki poziomom hipsometrycznym – 2D,
  •  z zastosowaniem cieniowania – 2,5D,
  •  oraz najbardziej zaawansowana – 3D.

Profil terenu

Oprócz wizualizacji rzeźby terenu można również wykonać profil hipsometryczny terenu dla prostej bądź krzywej np. rzeki. Jeśli wykonamy profil na podstawie kształtu rzeki otrzymamy profil podłużny koryta rzecznego. Aby wykonać tę operację niezbędne jest zainstalowanie odpowiedniej wtyczki – Profile tool.

Wtyczkę instalujemy w narzędziu zarządzaj wtyczkami. Wchodzimy w zakładkę wtyczki – > zarządzaj wtyczkami.

wtyczka-profil

Wczytujemy plik DEM, który można pobrać TUTAJ. Pliki zawarte w paczce wypakowujemy do jednego folderu. Innym plikiem niezbędnym do wykonania profilu podłużnego jest szlak lub ciek. Przykładowy szlak dostępny jest TUTAJ. Podobnie jak raster DEM, pliki ze szlakiem również umieszczamy w jednym folderze.

Samo wykonanie profilu jest automatyczne.

  •  Na początek wczytaj plik DEM jako raster,
  •  Użyj pobranej wtyczki
    terr-prof
  •  Teraz wystarczy utworzyć linię profilu. Kliknij na raster powyżej i poprowadź linię profilu. Aby zakończyć linię, kliknij dwa razy szybko w tym samym miejscu na raster DEM.

Profil-liniaWykonany w ten sposób profil można zapisać jako PDF lub PNG (zalecane).

  •  Aby utworzyć profil na podstawie warstwy liniowej wczytaj wcześniej pobrany plik jako wektor (shp),
  •  Teraz wybierz w oknie wtyczki Selection -> Selected Polilyne
  •  Zaznacz warstwę wektorową, w tym przypadku Szlak
  •  Kliknij na linię wyświetlaną na warstwie rastrowej
Profil-szlak

Jak widać wykonanie profilu terenu nie jest trudne.

Wizualizacja 2D

Wizualizację 2D wykonujemy w oparciu o style warstwy rastrowej Numerycznego Modelu Terenu (DEM). Wystarczy trzymać się kroków:

  •  Klikamy prawym klawiszem myszy na warstwę DEM i wybieramy z listy właściwości,
  •  Wybieramy zakładkę styl,2D
    •  Po wybraniu odpowiednich opcji kliknij klasyfikuj a następnie ok.

    Powinna powstać taka rzeźba:

    NMT

    Model 2.5D

    Model 2.5D to nic innego jak model 2D, czyli ten który został wykonany przed chwilą + cieniowanie rzeźby terenu.

    Aby wykonać cień rzeźby skorzystaj z wtyczki Analytical hillshading, dostępnej w zakładce geoprocesing->narzędzia.

wtyczka2.5D

W oknie, które się pojawiło pozostaw domyślne dane.

wtyczka2.5D_ustawienia

Dane, które są domyślne odpowiadają odpowiedniemu ustawieniu padającego światła. Jeśli chcesz, aby cieniowanie było w innym położeniu np. dla półkuli południowej, musisz zmienić Azymut oraz deklinacje – wysokość górowania Słońca.

Efekt końcowy cieniowania:

efekt_2.5D

Aby zastosować kolorowanie hipsometryczne na powstałym cieniowaniu, musimy ustawić warstwę DEM ponad warstwę cieniowania, lub odwrotnie. Ważne aby warstwy na liście były położone jedna nad drugą.

warstwy

 

Jeśli mamy ustawione warstwy tak jak powyżej, klikamy prawym klawiszem na warstwę cieniowania i wybieramy właściwości. Następnie ustawiamy przeźroczystość.

przezroczystosc

Model rzeźby terenu 2D jest najczęściej stosowany w przypadku górskich obszarów. Efekt końcowy powinien być taki, jak poniżej:

efektkoncowy_2.5D

Model rzeźby 3D

Ostatnim modelowaniem jakie można wykonać dla rzeźby, to model trójwymiarowy. Aby wykonać rzeźbę 3D konieczne jest zainstalowanie wtyczki Qgis2threejs. 

  •  Zakładka World: wybierz odpowiednie przewyższenie
  •  Zakładka Controls: Wybierz preferencyjne sterowanie, polecam: OrbitControls
  •  Zakładka DEM: Wybierz odpowiednią warstwe
  •  Wybierz warstwy do wizualizacji i odpowiednio je przedstaw: etykiety, symbole itd.
  •  Uruchom algorytm
  •  Otwórz model przy pomocy Internet Explorer

Wykorzystanie praktyczne:

Modelowanie rzeźby terenu można wykorzystać do tworzenia mapy hipsometrycznej. Przykład tworzenia

 

Czytaj dalej!  Wydruk w QGIS

Napisane przez: Mariusz Kupczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *